O Z T U R K C I T Y© Linux
RedHat
Linux Kurulum Klavuzu
Mandrake | SUSE
Red Hat Linux'u
bilgisayarınıza kurmak için 3 seçeneğiniz var :
BIOS cd'den açmayı; destekliyorsa sadece cd'yi sürücüye yerleştirin ve BIOS
altında gerekli ayarları yapın.Kurulum başlayacaktır
Bilgisayar
açılırken cd'ye geçerek autoboot programını çalıştıracaktır.
Cd
sürücünüzün d: olduğunu farzedersek:
|
d:\>cd Dosutils
d:\>Dosutils\autoboot |
Açılış
disketi hazırlayarak kurulumu başlatabilirsiniz.Boş
disketi a: sürücüsüne taktıktan sonra;
d:\>dosutils\rawrite -f ..\images\boot.img -d a: |
eğer sabit diskinize linux'u kaydettiyseniz kurulum için şunları yazın;
d:\>cd dosutils
d:\>dosutils\rawrite -f ..\images\supp.img -d a: |
Eğer
bilgisayarı bir ağa bağlayacaksanız şu bilgilerin elinizde olduğundan emin
olun (bir kağıda not almayı unutmayın)
Ethernet kartıyla ağa bağlanacak bilgisayarlar için:
Makine adı (örnek olarak taner)
Alan adı (örnek olarak ozturkcity.8k.com)
Bilgisayarın IP adresi (örnek olarak 212.24.15.24)
Ağda kullanılan ağ maskesi (örnek olarak 255.255.255.0)
Ağ adresi (örnek olarak 212.24.15.0)
Yönlendirici adresi (örnek olarak 212.24.15.1)
DNS (alan adı sunucusu) adresi (örnek olarak 212.24.15.100)
Buradan sonra sizlere Red Hat Linux 6.0 ve 6.1 (6.2' nin de kurulumu aynı) nasıl
kuracağımızı anlatacağım :
Redhat Linux 'da 6.0 ile 6.1 ile ilgili en büyük fark 6.1,bize grafik bir
arabirim sunuyor olması.Ben burada 6.0'a göre anlatacağım dediğim
gibi grafik arabirimden başka hiçbir fark yok.Ayarlar yine aynı
ayarlar.
Bilgisayarınız açılır açılmaz bir açılış
ekranı ile karşılaşacaksınız.
Biz kuruluma başlayacağımız için verilen seçeneklerin
ilkini kullanıyor ve sadece ENTER tuşuna basıyoruz.
İlk olarak bir hoşgeldiniz yazısı sizi karşılar.
"Ok" diyerek bu bölümü geçin. Ardından kurulumda kullanılacak
dil seçimine geleceksiniz.
Bu bölümde istediğiniz bir dili seçin.
Klavye tipi seçimi
Seçeceğiniz klavye tipi sistem daha sonra ilk defa açıldığı
zaman öntanımlı olarak kurulacaktır, ve çalışmanıza
bu klavye ile devam edeceksiniz.
Dilediğiniz bir tuş takımını seçerek ENTER tuşuna
basın. Eğer seçtiğiniz tuş takımını beğenmezseniz
sistemi kurduktan sonra /usr/sbin/kbdconfig programı yardımıyla
değiştirebilirsiniz. Önerim bu bölümde "us" klavye seçmenizdir.
Kurulum yöntemi
Kurulumu CD'den yapacaksanız "Local CDROM" eğer internetten
linux'u indirdiyseniz ve harddiskiniz üzerinde ise "Hard drive"
seçeneğini seçin. Sistemde IDE/ATAPI CD varsa "IDE", SCSI CD
var ise "SCSI" yanıtını verin. Eğer her iki tipte
CD'niz yoksa "Diğer" seçeneğini işaretleyin.
Kurulumun amacı
Daha önce kurulu Red Hat sürüm 2.0 ve üzeri sisteminiz var ise bunu güncellemeniz
ya da Red Hat'i yeniden kurmanız mümkün.
Normal olarak ilk defa kurulum yapılacaksa "Install" seçeneğini
işaretleyin.
Disk bölümlerinin yaratılması
Red Hat Linux, kurulum sınıfları ile daha kolay bir kurulum amaçlamıştır.
Kurulum sınıflarında, kendi isteğinize göre bir işistasyonu
ya da sunucu amaçlı Linux kurabilir, üçüncü seçenekte ise istediğiniz
paketleri seçerek Özel bir sistem yaratabilirsiniz.
Burada dikkat etmeniz gereken bir durum vardır. Eğer sunucu (Server)
seçimi yaparsanız, diskinizde yeralan tüm bölümler silinir ve sistem
kendisi disk bölümlendirmesi yapar. Benzer şekilde işistasyonu (Workstation)
kurulumu yaparsanız diskteki tüm Linux bölümleri silinir, diğer bölümler
kalır.
"Custom" kurulum yaparsanız diskteki bölümleri silmek sizin
seçiminize kalır.
SCSI yapılandırması
Sistemde SCSI sabit diskinizin olup olmadığını sorar. Eğer
varsa "Yes"i işaretleyin. Bilgisayarınızdaki SCSI
kartlar taranacak ve Linux uyumlu SCSI kartlar bulunarak kullanıcı
uyarılacaktır. SCSI denetçiniz yok ise "No" diyerek bu bölümü
geçebilirsiniz.
Disk ayarları
Linux için ayırmanız gereken bir takas alanı olmalıdır
(bunu nasıl yapacağınızı zaten anlattım). Daha önce
söylediğim ölçülerde bir takas alanını diskte ayırmalısınız.
Kısacası Linux için en az bir, takas alanı için bir disk alanına
ihtiyacımız vardır.
NOT: Takas alanını tanımlamadan Linux kurulmayacaktır.
Red Hat ile birlikte gelen iki tip disk bölümleyici vardır. Bunlardan
birincisi tüm Linux dağıtımlarıyla gelen ve neredeyse
standartlaşmış fdisk, diğeri de Red Hat firması tarafından
geliştirilen ve nispeten daha kolay bir arayüze sahip olduğu söylenen
Disk Druid. Eğer kullanım rahatlığı istiyorsanız
Disk Druid'i seçebilirsiniz.
Disk Druid çalışması
Linux, diskleri tanımlamak için DOS'tan farklı bir yapı
kullanır.Dos'ta diskler c:,d:,e: gibi isimler alırken linux'ta şöyle
isimlendirilir.
- Her IDE disk, /dev/hdX olarak tanımlanır. Birinci disk hda,
ikinci disk hdb, üçüncü disk hdc ve dördüncü disk hdd adını
alır.
- Her SCSI disk /dev/sdX olarak tanımlanır. Birinci SCSI disk için
/dev/sda, ikincisi için /dev/sdb kullanabilirsiniz.
Bunların yanında, her diskin bölümlerini de tanımlamak gerekir.
Örnek olarak,
- Birinci IDE diskin birinci bölümü /dev/hda1
- Üçüncü IDE diskin ikinci bölümü /dev/hdc2
- Birinci SCSI diskin dördüncü bölümü /dev/sda4
olarak adlandırılır.
Disk Druid ekranının üst kısmında, halihazırda gösterimde
olan diskin bölümlerini göreceksiniz (hda1, hda2, hdb3 gibi). Alt kısmında
ise, makinanızdaki diskler hakkında bilgiler vardır (hda, hdb
gibi)
Eğer kurulumdan önce disk alanı ayırmamışsanız,
Disk Druid ana penceresinin altındaki tuşlar yardımıyla yeni
disk bölümü eklemeniz gerekecektir. Aşağıda bu tuşlar ve
kısa tanımları yeralıyor:
- Add (Ekle): Yeni bir bölüm eklemek için kullanılır.
- Edit (Değiştir): Bir disk bölümümün tipini değiştirmek
için kullanılır.
- Delete (Sil): Seçtiğiniz disk bölümünü siler.
- Ok: Ekrandaki bölümlendirme tablosu bilgilerini sabit diske kaydeder ve
çıkar.
- Back (Geri): Diskte bölümlendirme yapmadan önce eski menülere geri dönmek
için kullanılır.
- F2 - NFS ekle : Bir ağ üzerinden paylaştırılan dizini
sisteme eklemek için kullanılır.
- F5 - Baştan : Yapılan tüm değişiklikler gözardı
edilecek ve bölümlendirme tablosu eski şekline getirilecektir.
Disk Druid'in "Drive Summaries" bölümünde ise makina üzerindeki
her diskin özelliklerini ayrı ayrı görebilirsiniz. Birden fazla
diskiniz var ise Drive Summaries'e gelip aktif diski değiştirin. En üstteki
"Current Disk Partitions" bilgilerinin değiştiğini görebilirsiniz.
- Drive : Disk aygıtını gösterir.
- Geom : Diskin boyut bilgilerini (silindir, kafa ve sektör) verir.
- Total : Sabit diskin toplam alanını (Mb cinsinden) verir.
- Used : Sabit diskin ne kadarlık bir kısmının disk bölümlerine
ayrıldığını gösterir.
- Free : Diskte ne kadar boş yer kaldığını gösterir.
- Bar graph : Diskin ne kadarlık kısmının ayrılmış
olduğunu bir bar grafik yardımıyla gösterir.
Disk Bölümleme
Red Hat Linux kurulabilmesi için diskinizde sadece bu iş için ayrılmış
en az 150Mb temiz disk alanı bulunmalıdır. Ancak yeterli disk bölümünüz
varsa 600Mb ve daha yukarı bir disk alanı tavsiye ediyorum.En iyisi
1000-1250 Mb arası
Daha önce de belirttiğim gibi, diskte bir tanesi sistem için, diğeri
de takas alanı için olmak üzere iki ayrı disk bölümü ayırmanız
gerekecektir. Bu iki disk bölümü aynı disk üzerinde olmak zorunda değildir.
Tablonun üst kısmında hangi disk alanı, kurulacak olan
Linux'un hangi bölümüne bağlanacağı, alt kısımda da
diskin özellikleri yer alıyor. Biz sırasıyla önce /dev/sda1'i
takas alanı olarak ayıracağız, ardından da 1000Mb'lık
Linux bölümünü sistemin köküne (/) yerleştireceğiz. Başka
disk alanlarına ihtiyaç duymadığımız için geri kalan
disk alanını henüz tanımlamadık ve ileride işimize
yarayacak şekilde saklıyoruz.
Ekranın altındaki "Edit" düğmesine tıklayın.
Önce takas alanımızı belirlememiz gerekiyor. Ekrana şöyle
bir görüntü gelecektir.
"Size" yerine, ne kadar disk bölümünü ayarlayacağınızı
yazın. "Type" için Linux Swap verin. "Grow to fill
disk?" seçeneğini işaretlemeniz halinde eğer diskte, bölümlendirmeden
sonra boş alan kalmış ise bu alanlar takas alanı olarak
tekrar kullanılacaktır.
Kendi diskiniz üzerinde denemeler yaparken birden fazla takas alanı
belirleyebilirsiniz. Ancak her bir takas alanının büyüklüğü
127Mb'tan fazla olamaz. 16'dan fazla takas alanı yaratamazsınız.
Takas alanını tanımladıktan sonra ikinci işe geçiyoruz.
Linux native bölümünü (/dev/sda2) kök (/) olarak tanımlamamız
gerekiyor. Tekrar "Add"i seçin. Yukarıdaki işlemlerin aynısını
uygulayın, bu sefer disk tipi için "Linux native", disk büyüklüğü
için "1000" girin. Tabi ki 1000 yerine kendi diskinizin büyüklüğüne
bağlı olarak istediğiniz bir rakamı vermekte serbestsiniz.
"Ok" tuşuna basarak önceki menüye (Şu anki disk bölümleri)
dönebilir ve "Ok" diyerek sonraki menüye atlayabilirsiniz. Ek
olarak, aşağıda NFS bölümünün eklenmesi ve fdisk ile örnek
çalışma yapmak için fdisk komutları yeralıyor.
NFS bölümü eklemek
F2 tuşuna bastıktan sonra, aşağıdaki bilgileri karşınıza
çıkacak menüye sırasıyla girin:
- NFS sunucunuzun İnternet adresi (örnek olarak penguen.gelecek.com.tr)
- Uzaktaki makinanın, NFS paylaşımına açık dizini
(örnek olarak /public/nfs)
- Paylaşılacak dizinin, yerel makinada nereye bağlanacağı
(örnek olarak /usr/nfs)
Sabit disk üzerinde birden fazla Linux native disk alanı belirleyip,
bunları ayrı ayrı /home, /usr gibi dizinlere yerleştirebilirsiniz.
Ancak en kolay ve geçerli çözüm, bir Linux native, bir de Linux swap (takas)
disk alanı tanımlamak ve Linux'u kurmaktır.
Etkin Takas Alanı
Bu menüde takas alanının aktifleştirilmesi gerekiyor. Daha önce
bir takas alanı tanımladık, şimdi de alanının
uygun bir şekilde formatlanması gereklidir. "Ok" tuşuna
bastığınız zaman disk üzerindeki takas alanı biçimlendirilecektir
(format).
Yukarıdaki menüde yeralan son seçenek ile dilerseniz diskinizde
bulunması muhtemel hatalar önceden farkedilir. Bu kısımlar Linux
kurulurken "bozuk" olarak işaretlenir ve üzerine bilgi yazılmaz.
Takas alanını biçimlendirdikten sonra sırada Linux'un kök bölümü
için kullanılacak olan disk alanı var. Ekranda biçimlendirilecek bölümlerin
bir listesini görmektesiniz.Eğer yeni bir bölüm yaratmışsanız,
bu kısmın Linux'a ayrılabilmesi ve üzerine sistemin
kurulabilmesi için biçimlendirilmesi gerekiyor. Ancak daha önce diskte bir
Linux varsa ve bu kısmı biçimlendiriyorsanız önceden uyarıyoruz:
Biçimlendirilen bölümlerde varolan tüm eski verileriniz yokolacaktır.
Kurulacak bileşenler
Sırada Red Hat ile kurulmasını istediğiniz paketleri seçmeye
geldik. Buradaki paketlerin sayısının fazlalığı
kafanızı karıştırabilir. Aşağıdakine
benzer bir görüntü sizi karşılayacaktır.
Yukarıdaki örnekte kendi bilgisayarınıza koyacağınız
bileşenleri boşluk(space) tuşu yardımıyla seçmeniz
gerekmektedir. Yanında * karakteri olan bileşenleri yaratan paketler
hakkında daha ileride detaylı sorular sorulacak ve siz de her paketin
kurulup kurulmayacağına karar vereceksiniz. Menüde yer alan sistem
bileşenlerine ait bilgiye aşağıdan ulaşabilirsiniz. Tüm
paketleri seçmek isterseniz diskinizde en az 1200Mb'lık bir alan bulunmalıdır.
"Select individual packages" tuşuna bastığınız
zaman, Red Hat her bir bileşenin içindeki paketlerin kurulumuna kendisi
karar vemeyecek ve seçimi size bırakacaktır.
- Printer Support : Yazıcı desteği. Eğer bilgisayarınıza
bir yazıcı bağlamayı düşünüyorsanız, veya
bir ağ üzerindeki yazıcıyı kontrol etmek istiyorsanız
seçmelisiniz.
- X Window System : Windows'un ekran görüntüsüne benzer şekilde
pencerelerle çalışmanızı sağlayan pencere
denetleyici sistem. Linux'un bir metin arayüzü de bulunuyor, ancak en sık
şekli X11 grafik arayüzü aracılığı iledir.
Netscape, KDE gibi X ekranına ihtiyaç duyabilecek programlar için X
Window sistemini eğer yeterli yeriniz varsa seçmenizi öneririm.
- GNOME : GNOME pencere yöneticisi. Mutlaka alın.
- KDE : GNOME benzeri, X Window altında kullanabileceğiniz bir diğer
pencere yöneticisi. KDE'yi kaçırmamanızı öneririz.
- Mail/WWW/NewsTools : Burada e-posta alıp göndermek, web sayfalarına
ve haber öbeklerine bağlanmak için tin, elm, mutt, mh, pine gibi
programlar bulunur.
- DOS/Windows Connectivity : DOS ve Windows makinalarıyla dosya ve yazıcı
alış-verişi yapmak istiyorsanız bu şıkkı
seçmelisiniz.
- File Managers : vi, pico, jed ve joe gibi programları içerir. Bu
programları DOS'taki edit komutuna benzetebilirsiniz. Her programın
kendine ait avantajı ve güçlü olduğu yanlar vardır.
- Graphics Manipulation : Electric Fences, xv, Image Magick, gimp gibi görüntü
dosyaları üzerinde işlem yapan programların bulunduğu
bileşendir. Özellikle gimp'i almayı unutmayın.
- X Games : X Window penceresi altında çalışabilecek
programlar burada bulunur.
- Console Games : Grafik ekrana ihtiyaç duymayan oyun programları (bsd-games)
burada yeralır.
- X Multimedia Support : Çeşitli oyunlar, ses kartı ve CD sürücü
uygulamaları ile animasyon programları içerir.
- Print Server : Linux'u bir yazıcı sunucu olarak kullanmayı
düşünüyor ve bir ağa konuşlandırılmış
makinaların Linux üzerinde yazıcı servisi almasını
istiyorsanız bu şıkkı seçmelisiniz.
- Networked Workstation : Sistem yöneticisine yönelik, özellikle ağ
servislerini kapsayan tüm programları içerir.
- Dialup Workstation : Linux'u uzaktan bağlantı yapabileceğiniz
bir çevirmeli ağ sunucusuna dönüştürür.
- News Server : inn gibi programları kullanarak Linux'u haber öbeği
sunucusu olarak çalıştırabilirsiniz.
- NFS Server : NFS (Network File System) aracılığı yardımıyla
ağ üzerindeki diğer makinalar Linux'un disk ve CD sürücüsüne
erişme imkanı bulabilirler.
- SMB (Samba) Connectivity : SMB paketi, NFS'e benzer şekilde bu defa
Windows, WfW ve NT benzeri makinaların Linux ile disk ve yazıcı
paylaşımı yapmasını sağlar.
- IPX/Netware(tm) Connectivity : Linux, Novell Netware makinaların
kullandığı IPX protokolünü konuşabilir, hatta ağ
üzerindeki diğer makinalar Novell Netware sunucusu olarak görev
yapabilir.
- Anonymous FTP/Gopher Server : Linux'un FTP ve Gopher sunucusu olarak görev
yapabilmesi için bu şıkkı seçiniz. Gopher artık önemini
yitirmiş, ftp ve web'e oranla kullanım olanakları kısıtlı
bir İnternet servisidir.
- Web Server : Linux'un web sunucu olarak görev yapması için gereken
paketleri içerir. Yaygın bir kullanım alanı bulunan Apache
sunucusu bu kısımdadır.
- DNS Name Server : Bir alanı (domain) kontrol edecekseniz DNS'e (Alan
adı sunucusu) ihtiyacınız olacaktır.
- PostgreSQL (SQL) Server : PostgreSQL, DBMS uyumlu, tüm kaynak kodları
verilen, ücretsiz, güvenilir ve güçlü bir veri tabanı yönetim
sistemidir.
- Network Management Workstation : DHCP (dynamic host configuration protocol),
SNMP gibi ağ yönetimini kolaylaştıran paketler bu bileşen
içinde yeralır.
- TeX Document Formatting : Doküman üretirken TeX/LaTeX kullanmak isteyen
kullanıcılar bu seçeneği işaretlemelidirler. X Window
altında herhangi bir ftp adresinden indirilebilecek LyX kelime işleme
programı yardımıyla LaTex dökümanları hazırlayabilirsiniz.
- Emacs : Emacs, Türkiye'de fazla bilinmeyen ve sıkça kullanılmayan
bir metin editörüdür. Denemek isteyebilirsiniz.
- Emacs with X Windows : Emacs'ın X Window altında çalışan
sürümü.
- C Development : C programcılarına yönelik kütüphaneleri ve
gerekli belgeleri içerir. C programıyla ilgileniyor ve yazılım
geliştirmek istiyorsanız bu seçeneği işaretleyin.
- Development Libraries : Diğer dillere (Java, Pascal, vb) ve paket
programlara ait geliştirme kütüphanelerinin bulunduğu bileşen.
- C++ Development : C++ programcılığına merak duyuyorsanız
bu şıkkı da seçin.
- X Development : X Window programları geliştirmek için bu bileşen
altında bulunan kütüphanelerden edinin.
- GNOME Development : GNOME pencere yöneticisi ve GTK+ kütüphanesiyle
programlama yapacaklar için.
- Kernel Development : Çekirdek üzerinde değişiklik yapmak
isteyen C ustaları için.
- Extra Documentation : Yukarıdaki paketlerle gelmeyecek tüm belgeler
buradadır. Linux Documentation Project kapsamında çıkarılan
kitaplar (network administrator's guide, system administrator's guide) ile
HOWTO ve FAQ dosyaları buradadır. Türkçenin yanında belli
başlı tüm dillere ait geniş bir doküman yelpazesi vardır.
- Everything : Tüm bileşenlerde yeralan alt paketlerin hepsini
kuracaktır.
Bazı paketlerin (örneğin çekirdek ve belli başlı kütüphaneler)
mutlaka kurulması gereklidir. Kurulum disketi, bu paketleri çıkartmak
istediğiniz zaman izin vermez.
Grup seçimi
Red Hat ile birlikte kurulacak programlar burada seçilir. Yukarıdaki menüde
programları oluşturan bileşenleri seçtik. Şimdi de her
programı kurup kurmayacağımıza karar verebiliriz.
ENTER yardımıyla paketlerin seçimi yapılabilir. Seçili
paketin toplam boyu ve paket hakkındaki ayrıntılı bilgi F1
tuşu yardımıyla görülebilir. Böylece gerekli gereksiz tüm
paketlerin sisteme kopyalanması ve disk alanını meşgul
etmeleri önlenmiş olur.
Kurulacak tüm paketleri seçtikten sonra diğer menüye geçin. Eğer
bir paketin kurulumu diğeri için gerekli ise RPM (Red Hat Package Manager)
olayın farkına varır ve sizi uyarır.
[*] Choose packages to satisfy dependencies
seçeneğinin işaretlenmesi halinde her paketin bağımlı
olduğu, ancak kullanıcı tarafından seçilmeyen paketler de
sisteme yerleştirilecektir. Örnek olarak gnome paketini seçtiniz, ancak
gnome pencere denetleyicisinin çalışması için gerekli olan gtk
kütüphanesini yüklemediniz. RPM tüm bağımlılıkları
ekrana listeler ve sizi gereklilikleri gözönüne almanız için uyarır.
"Ok" derseniz ekranda yeralan tüm paketler kurulacaktır.
Kurulum kaydı sistem kurulduktan ve açıldıktan sonra /tmp/install.log
dosyasından ayrıntılı olarak izlenebilir. CD sürücünüzün
hızına göre 10 ile 20 dakika arasında sürecek kurulum sırasında,
ekranda hangi paketlerin kurulduğu, paketler hakkında kısa bilgi
ve ne kadar yer kaplayacağı yazılır. Ayrıca kalan ve
kurulacak paket sayısı ile tahmin edilen kurulum süresi belirtilir.
Fare Tipinin Belirlenmesi
Red Hat Linux, bilgisayara bağlı olan fareyi tanıyacak ve sistem
açılırken bu farenin çalışabilmesi için gerekli yazılımları
yükleyecektir.
Eğer iki tuşlu bir fareniz var ise, 3 tuş öykünümü seçeneğini
kullanmak isteyebilirsiniz. Bu seçenek ile eğer farenin iki tuşuna
basarsanız fare ortadaki tuşa basılmış davranacaktır.
Özellikle X Window altında geçerli ve sıkça kullanılan bir seçenektir.
Fare otomatik olarak tanınamazsa farenin tipini ve hangi seri porta bağlı
olduğunu soran bir ekran sizi karşılayacaktır. Buraya
gerekli bilgileri yazın ve ENTER tuşuna basın. Red Hat kurduktan
sonra fare tipini tekrar değiştirmek isterseniz /usr/sbin/mouseconfig
programını çalıştırmalısınız.
Ağ ayarlarının yapılması
Eğer bir ethernet kartınız varsa, ağ ayarlarınızı
yapabilirsiniz. Aksi takdirde bu kısmı geçin.
Eğer yerel bir ağ üzerinde çalışıyorsanız (örneğin
ethernet ağı) buradaki ayarlamalara ihtiyaç duyacaksınız.
Ancak İnternet servis sağlayıcısına bir telefon hattı
üzerinden bağlanmayı düşünmeniz halinde bu bölümü geçebilirsiniz.
Modem ile bağlanacağınız zaman servis sağlayıcıdan
gerekli bilgileri alabilirsiniz.
Red Hat kurulum disketi sistemde bulunan ethernet kartını tanıyarak
tipini belirtecektir.
Bazı NE2000 uyumlu kartlarla sorunlar yaşayabilirsiniz ve sistem
bunları tanımayabilir. Eğer kartınız PCI ise fazla
sorun yaşamadan kartınız tanınacaktır.Eğer ağ
kartınız tanınamazsa ekrandaki ağ kartları listesinden
size uygun olanı seçin. Bu durumda ağ kartınızın I/O
adresini bilmeniz gerekecektir.
Ağ kartınızın ayarlarını belirtmek için I/O
adresi yerine kartın I/O numarasını girin ve "Ok" tuşuna
basın. Kartınız tanınacak ve bir sonraki menüye geçeceksiniz.
Açılış sırasında makinanın belirli bir IP'si
var ise "Static IP Address" seçeneğini girin. Eğer ağda
BOOTP ya da DHCP kullanılıyorsa, gerekli parametrelerin girilebilmesi
için sistem yöneticisine başvurun.
TCP/IP ayarları menüsünde sistem yöneticisinden alacağınız
IP adresi, ağ maskesi, yönlendirici IP numarası ve alan adı
sunucusunu girmelisiniz.
"Ok" tuşuna basarak "Configure Network" menüsüne
gelin. Eğer tüm IP numaralarını düzgün bir şekilde girmişseniz,
makinanızın adı ve alan adı doğru olarak ekrana
gelecektir. Menüde ayrıca ikinci (Secondary nameserver) ve üçüncü DNS
(Tertiary nameserver) numaralarını da girebilirsiniz. Birinci DNS'in
çalışmadığı zamanlarda sırayla ikinci ve üçüncü
DNS adreslerine bakılır. Bu adresler sistem yöneticisinden öğrenilebilir.
Zaman dilimi (Configure Timezones)
Türkiye'nin bulunduğu zaman dilimi için "Turkey" seçin. Daha
sonra herhangi bir nedenle bulunduğunuz zaman dilimini değiştirmek
isterseniz /usr/sbin/timeconfig komutunu çalıştırabilirsiniz.
Açılışta çalıştırılan servisler
Sistem açıldığı zaman hangi servislerin (httpd, named, innd
gibi) çalıştırılacağı buradan seçilir. Listeyi aşağıdan
yukarıya doğru sürükleyip her servise ayrı ayrı bakın.
Eğer bunlar hakkında yeterli bilginiz yoksa F1 tuşu emrinize
amade. Daha sonra sistemin açılışında çalıştırılan
servisleri değiştirmek ve yeni servisler eklemek için /usr/sbin/ntsysv
komutunu çalıştırmalısınız.
Yazıcı ayarlarının yapılması (Configure
Printer)
Sisteminize uygun yerel yazıcı seçiminizi yapın. İster
yerel ağ üzerinden, isterseniz Red Hat üzerinden yazıcı
kullanabilirsiniz.
Dört tür yazıcı tanımlayabilirsiniz:
- Local : Yazıcınız kendi makinanıza bağlıdır.
- Remote lpd: Ağ üzerinde yeralan başka bir yazıcıyı
kullanmak isteyebilirsiniz.
- SMB/Windows 95/NT: Ağ üzerindeki bir SMB sunucusu, ya da 95/NT
makinası üzerinden çıktı alabilirsiniz.
- Ağ üzerindeki LAN Manager yazıcıyı kullanabilirsiniz.
Burada sadece yerel yazıcınız olduğunu farzederek işlemleri
sürdüreceğiz. Standart yazıcı seçeneklerini ekrandaki menüde
görebilirsiniz. Bu bölümde herhangi bir değişikliğe gerek yok,
"Ok" ile bir sonraki menüye geçin.
Yazıcı tipi seçiminden sonra, sizden şu bilgilerin girilmesi
istenecektir:
- Name of queue (Kuyruk adı) : Yazıcı kuyruk ismi.
- Spool directory (Kuyruk dizini) : Yazdırmadan önce, yerel makinede
dosyaların nerede tutulacağı.
Bir sonraki menüde Linux tarafından otomatik olarak tanınan yazıcılar
ekranda belirtilecektir. İstediğiniz yazıcı modelini seçip
sorulara uygun yanıtlar verdikten ve seçimleri onayladıktan sonra bu
menüden çıkın.
Bir sonraki ekranlarda sırasıyla yazıcının tipini,
kağıt büyüklüğünü (ebatlarını) ve yazıcı
çözünürlüğünü listeden seçin.
"Fix stair-stepping of text" seçeneği seçili olarak kalsın.
Kağıt boyutu ise, eğer bilindik dosya kağıdı
kullanılacaksa a4 olmalıdır.
Renk derinliğini belirlerken (Configure Color Depth menüsünde) renk
kalitesi ekranda sıra ile yazılıdır. 3, en düşük renk
kalitesi ile yazmanızı sağlarken 32 yardımıyla en
kaliteli, ancak en yavaş çıktı alabilirsiniz. Bu bölüm de
biterken, karşınıza gelen son menüde yapılan ayarları
kontrol edin ve "Ok" tuşuna basın.
Root şifresinin tanımlanması (Root Password)
Bilgisayarda yetkili kullanıcı olarak görev yapacak kişinin (root)
şifresinin verilmesi işlemi burada yapılır. Bu şifreyi
unutmamak için geçici olarak güvenli bir yere yazabilirsiniz.
Geçici root şifresini sistem açıldıktan sonra değiştirmek
için
passwd
komutu kullanılmalıdır. root kullanıcı şifresini
girerken ekrana yazılmayacaktır.
Erişim yapılandırılması (Authentication
Configuration)
root kullanıcısının şifresinin belirtilmesinin ardından,
farklı kimlik denetim yöntemlerinden bir tanesini sisteminiz için
belirlemelisiniz.
- Enable NIS : Ağ üzerindeki bir kaç bilgisayarın aynı
şifre ve grup dosyalarını kullanmasını sağlar.
- NIS Domain : Sistemin hangi NIS alanında çalıştığını
belirler.
- NIS Server : NIS sunucusunun adını girin.
- Enable Shadow Passwords : Daha güvenli bir sistem için kullanılır.
Normalde bu kısmı değiştirmeyin.
- Enable MD5 Password : 256 karaktere kadar şifre kullanılabilmesini
sağlar.
Bu bölümde, eğer sistemde NIS kullanmıyorsanız herhangi bir değişiklik
yapmanıza gerek yoktur.
Açılış disketinin yaratılması
Linux'un bir disketten açılmasını da sağlamak istiyorsanız
açılış disketi yaratmalısınız. Özellikle sabit
diskin MBR kısmına LILO'yu (Linux yükleyici) yerleştirmeyecekseniz
bu bölümü es geçmeyin. Sabit disk üzerinde bir sorun olduğu ve
Linux'un açılmadığı zamanlarda da açılış
disketi yardımıyla sistemi açıp sorunu giderebilirsiniz.
Temiz bir disketi disket sürücüye yerleştirin ve "Ok" tuşuna
basın. Sistem, bir açılış disketi yaratacaktır.
LILO kurulumu
LILO, bir sistem önyükleyicidir. Sabit diskin başına yazılır
ve makina her açıldığı zaman hangi işletim sisteminin
başlatılması gerektiğine karar verir. Bu bölümde LILO'yu
MBR'ye kurmak için gerekli adımları atacağız.
"Where do you want to install bootloader?" sorusuna /dev/hda
olarak yanıt verin (eğer birinci sabit diske kurulum yapıyorsanız).
Bazı sistemlerde açılış sırasında çekirdeğe
özel parametreler yollanması gerekir. Sizin sisteminizde de gerekiyorsa bu
parametreleri bir sonraki menüde belirtmeniz gerekmektedir. Genellikle herhangi
bir parametre girmenize gerek kalmayacaktır. Bu bölümü "Ok"
diyerek geçebilirsiniz.
X Window kurulumu
X Window, Linux'ta grafik arayüzüne verilen isimdir. Kurulum programı bu
menüde ekran kartınızı otomatik olarak tanıyacak ve gerekli
yazılımı yükleyecektir.
Eğer ekran kartı tanınamaz ise karşınıza bir
liste gelir. Bu listeden ekran kartınızı seçin. Eğer kart
listede yine yoksa çok büyük ihtimalle XFree86 tarafından
desteklenmiyordur.
Monitör seçimi
Listedeki monitörlerden, size en uygun olanını işaretlemeniz
gerekiyor. Eğer monitör listede yok ise "Custom" seçeneğini
işaretleyin. Yatay tazeleme sıklığı 14 ve 15 inç monitörler
için
Non-Interlaced SVGA, 1024x768 @ 60 Hz, 800x600 @ 72 Hz
ve 17 inç monitörler için
Monitor that can do 1280x1024 @ 70 Hz
Monitor that can do 1280x1024 @ 72 Hz
seçilebilir. Düşey tazeleme ise 50-90 ya da 50-100 arasında olur.
"Video Clockchip Setting" yazılı menü karşınıza
çıkar ise bu kısmı "No Clockchip Setting" ile geçin.
Sonraki menüde ekranın hangi çözünürlükle açılacağı
sorulur. Uygun olan çözünürlükleri işaretleyip bu bölümden de ayrılın.
Sırada X Window'un ilk deneme işlemi var. Grafik ekranın açıldığını
görürseniz fare yardımıyla "Yes" tuşuna basın.
Hemen ardından X Window'un açılışta otomatik olarak çalıştırılıp
çalıştırılmayacağı sorulacaktır. Açılışta
X Window'un gelmesini istiyorsanız bu bölüme "Yes" cevabı
verin.
Sistem kurulumu tamamlanmıştır. Açılışta karşınıza
LILO:
yazısı çıkar. TAB tuşuna basarsanız çalıştırılabilecek
işletim sistemlerinin bir listesini görebilirsiniz. ENTER tuşuna
basarak öntanımlı sistemi açın.
Bir süre geçtikten sonra, kurulum sırasında yaptığınız
seçime göre metin tabanlı ya da X Window tabanlı bir giriş sizi
karşılar. Her iki durumda da yapacağınız işlem aynıdır.
"login" yazan bölüme "root", yani yetkili kullanıcı
adını, "Password" yazan bölüme de kurulum sırasında
belirttiğiniz şifrenizi girmelisiniz.
Sisteme giriş yaptıktan sonra bazı komutları deneyebilir
ya da X Window'a geçiş yapabilirsiniz. Metin ekranda iken X Window'a geçmek
için aşağıdaki komutu yazın:
startx